De rol van Energie Samen en REScoop Limburg in het succes van energiecoöperaties

Hoe Energie Samen en REScoop Limburg lokale energiecoöperaties ondersteunen en duurzame energieoplossingen bevorderen

Wat Energie Samen kan betekenen voor energiecoöperaties
Energie Samen is een organisatie die zich richt op het ondersteunen van energiecoöperaties (EC) in Nederland. Hun doel is om de coöperatieve beweging te versterken en te zorgen dat lokale initiatieven succesvol kunnen zijn. Energie Samen voert zelf geen projecten uit, maar coördineert en faciliteert de activiteiten van de leden.

Energie Samen onderscheid 6 kerntaken waarmee zij EC ondersteunen:

1. Toegang tot kapitaal regelen: Energie Samen ziet kansen voor financiële ondersteuning door de overheid voor initiatieven van EC. Ze zorgen ervoor dat geld beschikbaar komt voor de coöperatieve beweging, middels ontwikkel- en realisatiefondsen, en ze zorgen dat dit (eventueel via een koepelorganisatie) bij de EC terechtkomt. De EC moeten wel zelf de initiatieven uitvoeren en mogelijk maken.

Ontwikkelfonds: Dit fonds is bedoeld om plannen te ontwikkelen en een businessplan op te stellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen het warmte ontwikkelfonds (voor lokale warmtesystemen) en het opwek ontwikkelfonds (voor de opwek via wind en zon).
Realisatiefonds: Dit fonds is specifiek voor de realisatie van projecten.
Indien een EC een project wil opstarten dat niet onder de huidige ontwikkelfondsen valt, zoals bijvoorbeeld voor een gecombineerd project als Local4Local, dan kan hierover te allen tijde contact gezocht worden met Energie Samen (Karlijn Stokkers).

2. Ontwikkelen van algemene kennis, opleidingen en trainingen: Energie Samen faciliteert de kennisdeling tussen leden door middel van een kennisbank. Deze kennisbank is nog in ontwikkeling en moet op den duur een soort Wiki worden waarin de leden zelf kunnen werken. Naar verwachting zal deze eind van dit jaar gebruiksklaar moeten zijn. Indien men momenteel iets zoekt in de kennisbank dan kan men altijd contact opnemen met Tammo Hoeksema.

3. Belangenbehartiging in Den Haag en Brussel: Energie Samen lobbyt voor goede wetgeving die de activiteiten van EC ondersteunt. Ze nemen contact op met diverse ministeries om problemen op te lossen en verdere ondersteuning van de overheid te verkrijgen.

4. Coördineren van de innovatie via overheid-gefinancierde programma’s waarin onze leden kunnen innoveren: Energie Samen coördineert innovatie door, indien voor bepaalde zaken innovatie nodig is, zoals gebrek aan een proces of technische problemen, geld te vragen bij de overheid. Ze zorgen ervoor dat er een groep gevormd wordt om deze problemen aan te pakken. Mooi Local4Local is zo’n voorbeeld.

Indien er een probleem ontstaat bij de EC, neem dan contact op met Energie Samen. Er wordt kan dan een expertteam opgesteld om het gesprek aan te gaan betreffende het probleem en Energie Samen kan dan contact opnemen met de diverse ministeries over hoe we dit kunnen oplossen en eventueel verder met de overheid in gesprek gaan.

5. Werken aan nationale standaarden, normen en kwaliteitsverbetering van de coöperatieve sector: Energie Samen streeft ernaar om een professionele beweging te zijn die werkt zoals andere sectoren werken, zowel financieel als bestuurlijk.
Voor 2050 hebben we de doelstelling om 50% van de energievoorziening voor ons rekening te nemen. Hiervoor moet je een professionele beweging zijn. We zullen moeten werken zoals andere sectoren werken, op o.a. financieel, bestuurlijk en organisatorisch gebied.
Een eerst stap hiervoor was het begrip ‘energiegemeenschap’ op laten nemen in de nieuwe energiewet. Nu is men met NEN een norm aan het ontwikkelen voor dit begrip.
Energie Samen kan de EC ondersteuning bieden bij allerlei organisatorische taken, zoals verzekeringen, vrijwilligersbijdragen, wetgeving en financiële zaken.

6. Communicatie ter verbetering van onze bekendheid en positie: Energie Samen wil bekendheid geven aan wat zij en de EC doen. Uit de huidige werkgroep ‘verjonging’ blijkt bijvoorbeeld dat het momenteel nog altijd niet duidelijk is dat EC meewerken aan duurzaamheid.

De rol van REScoop Limburg
REScoop Limburg is een regionale koepelorganisatie die een belangrijke rol speelt in het ondersteunen van lokale energiecoöperaties (EC).
Energie Samen geeft aan dat de primaire taak van de koepelorganisatie is om te handelen op basis van de vragen en behoeften van de leden.
Energie Samen heeft echter geen financiële middelen om een koepelorganisatie te ondersteunen. Wel heeft Energie Samen een participatiecoalitie waarmee bepaalde activiteiten van een koepelorganisatie (zoals REScoop Limburg) ondersteund kunnen worden.
Het ideale model dat Energie Samen voor ogen heeft, is dat fondsen direct bij de leden terechtkomen. Wanneer er financiële middelen beschikbaar komen, worden deze direct aan de leden toegewezen, en de regionale koepelorganisatie coördineert dit proces.
Vanuit de uitvoering van projecten ontstaat professionele ondersteuning. Een model voor ondersteuning kan regionaal worden toegepast om te voorkomen dat elk initiatief opnieuw het wiel moet uitvinden. Het is belangrijk om te bepalen wat de EC willen en waar zij bereid zijn om samen te werken. EC moeten gezamenlijk bepalen welke taken regionaal uitgevoerd moeten worden en hoe deze gefinancierd kunnen worden, deels door eigen opbrengsten en deels via gemeenten en provincies. Dit zorgt ervoor dat een koepelorganisatie dicht bij de wensen van de leden blijft.
Een koepelorganisatie kan bijvoorbeeld ook banden aangaan met regionale partijen, zoals hogere scholen en universiteiten, afhankelijk van de behoeften van de leden.

Hier zijn enkele manieren waarop REScoop Limburg haar leden, de EC, kan ondersteunen:

1. Coördinatie van activiteiten: REScoop Limburg pakt op wat de leden van hen vragen en kan dus van alles zijn. Ze coördineren de activiteiten van EC en zorgen ervoor dat deze voldoen aan alle eisen om kapitaal te ontvangen.

2. Ontsluiting van kapitaalstromen: REScoop Limburg ontsluit provinciale kapitaalstromen in aanvulling op de landelijke fondsen. Ze helpen EC bij het verkrijgen van financiële middelen voor hun projecten.

3. Kennisdeling: REScoop Limburg is een schakel tussen landelijk ontwikkelde algemene kennis en de toepassing ervan in de regionale en lokale context. Ze stimuleren specifieke regionale kennis en helpen EC bij het participeren in innovatieprogramma’s.

4. Lobby richting provincie: REScoop Limburg verzorgt de lobby richting provincie en helpt waar nodig bij contacten met gemeenten. Ze zorgen ervoor dat de belangen van EC goed vertegenwoordigd worden.

5. Ondersteuning bij innovatie: REScoop Limburg helpt EC bij het participeren in innovatieprogramma’s. Ze zorgen ervoor dat EC kunnen innoveren en hun activiteiten kunnen verbeteren.

6. Invullen van witte vlekken: REScoop Limburg helpt om de witte vlekken (gebieden zonder coöperaties) in te vullen. Ze zorgen ervoor dat er in elke regio EC actief zijn en dat deze goed ondersteund worden.

Conclusie
Energie Samen en REScoop Limburg spelen beide een cruciale rol in het ondersteunen van EC in Nederland. Energie Samen biedt financiële ondersteuning, lobbyt voor goede wetgeving, faciliteert kennisdeling, coördineert innovatie, biedt ondersteuning bij organisatorische taken en werkt aan standaarden en kwaliteitsverbetering. REScoop Limburg coördineert activiteiten, ontsluit kapitaalstromen, stimuleert regionale kennis, verzorgt de lobby richting provincie, ondersteunt bij innovatie en helpt om witte vlekken in te vullen. Samen zorgen ze ervoor dat EC succesvol kunnen zijn en bijdragen aan een duurzame toekomst.

Nieuwe subsidieregeling Limburg Bespaart

Ondersteuning voor MKB bij verduurzaming

Op 15 mei 2025 organiseerde de Provincie Limburg een webinar voor energieadviseurs van het MKB, waarin de nieuwe subsidieregeling Limburg Bespaart werd toegelicht. Deze regeling is bedoeld om kleine en micro-ondernemingen in Limburg te ondersteunen bij het verduurzamen van hun bedrijf. Het webinar bood waardevolle inzichten en praktische informatie voor energieadviseurs die hun klanten willen helpen bij het aanvragen van deze subsidie. Er zijn geen aanbestedingen gedaan voor dit programma, dus alle partijen kunnen hieraan deelnemen.

Doel van de regeling
De subsidieregeling Limburg Bespaart heeft als doel om zowel MKB-bedrijven als bedrijventerreinen te helpen met verduurzaming. De regeling is tijdelijk en loopt van 1 mei 2025 tot 1 mei 2027. Het doel is om ondernemers te ondersteunen bij verduurzaming door besparing op energie- en gasrekeningen, het verbeteren van hun bestaanszekerheid en concurrentiepositie en het voldoen aan toekomstige wet- en regelgeving.

Uitdagingen voor ondernemers
Veel ondernemers in het MKB hebben te maken met tijdgebrek, gebrek aan kennis en beperkte financiële middelen voor verduurzaming. De subsidieregeling Limburg Bespaart biedt een oplossing voor deze uitdagingen door deskundig advies en financiële ondersteuning beschikbaar te stellen.

Doelgroep en voorwaarden
De regeling is bedoeld voor bedrijven met minder dan 50 fte en een jaaromzet van maximaal 10 miljoen euro. Ook ZZP’ers die gevestigd zijn in een bedrijfspand zonder woonactiviteit kunnen gebruikmaken van de regeling. Ondernemingen met een agrarische functie zijn uitgesloten.

Opzet en aanpak
De nieuwe subsidieregeling richt zich op maatwerk en expertise, waarbij bedrijven de vrije keuze hebben in het selecteren van een adviespartij om zo wachttijden te voorkomen. Synergie met bestaande regelingen, zoals die van de Gemeente, worden gestimuleerd. De subsidieregeling dekt zowel vastgoed als bedrijfsprocessen. Ondersteuning kan worden geboden bij juridisch, technisch en financieel advies gericht op verduurzaming. Maar ook het voorbereiden en aanvragen van subsidies of leningen, evenals ander advies op het gebied van energiebesparing en CO2-reductie, zoals mobiliteit en gedragsverandering. Het opstellen en aangaan van overeenkomsten tussen MKB en derden, evenals de verstrekking van financiële middelen voor verduurzaming, vallen buiten de subsidieregeling.

Er zijn geen harde certificering- of opleidingscriteria voor de adviseurs. Het enige wat men verwacht, is dat de adviseur ervaring heeft in de betreffende dienstverlening. Deze keuze is bewust gemaakt om te voorkomen dat slechts een paar partijen overblijven. Het is te omvangrijk om specifieke eisen hierop te zetten.

Subsidiebedrag en eigen bijdrage
Er is een totaalbedrag van 1,6 miljoen euro beschikbaar voor de subsidieregeling. De subsidie vergoedt maximaal 90% van de advieskosten, met een plafond van € 2.800,-. Ondernemers moeten een verplichte eigen bijdrage leveren van 10% van de subsidiabele kosten. Dit zorgt voor toewijding van de onderneming en voorkomt afhaken.

Aanvraagprocedure
Ondernemers kunnen vanaf 1 mei 2025 een aanvraag indienen via de website van de Provincie Limburg. De aanvraag moet door de MKB’er zelf worden ingediend en kan maar eenmalig ingediend worden. De MKB’er is zelf verantwoordelijk voor het juiste gebruik van de subsidie en het aanleveren van de juiste rapportages (en dus ook het adviesrapport). Indien deze niet akkoord worden bevonden, kan de subsidie door de Provincie worden teruggehaald.

De subsidieaanvraag bestaat uit een aantal stappen:

• Het invullen van een begrotingsformat via de website. Het gegenereerde PDF document dient vervolgens bij de aanvraag als bijlage te worden toegevoegd.
• De aanvraag indienen via het formulier op de website. Inloggen kan alleen via eHerkenning of DigiD (voor ZZP’ers). Bij de aanvraag dienen de volgende bijlagen te worden toegevoegd:
• • Begrotingsformat
  • Offerte adviesbureau
  • Toestemmingsverklaring verhuurder (indien de ondernemer geen volledig eigenaar van pand is én het advies het pand raakt)

Ondernemers hebben 6 maanden de tijd om het traject af te ronden. Binnen 6 weken na afronding van het traject moet het adviesrapport worden ingeleverd. Vervolgens volgt de beoordeling en krijgt men de kans om eventuele fouten te herstellen.

Ondersteuning voor energieadviseurs
Om energieadviseurs te ondersteunen, biedt de Provincie Limburg een toolkit en informatie via een aparte module op de website. Daarnaast worden promotie materialen gefaciliteerd en worden webinars en evenementen georganiseerd, zoals een marktplaats waar MKB’ers in contact kunnen komen met adviseurs. Om MKB’ers effectief te benaderen, werd er een aftrap event georganiseerd op maandag 26 mei. Daarnaast wordt er samengewerkt met partners en brancheorganisaties, en wordt een professioneel communicatiebureau ingeschakeld.

Website Limburg Bespaart voor Adviseurs

Criteria voor het Adviesrapport
Het adviesrapport moet aan verschillende criteria voldoen om effectief en bruikbaar te zijn voor MKB’ers.

• Het moet doelmatig zijn, wat betekent dat het in lijn moet zijn met de offerte en moet aansluiten op de behoeften van de MKB’er.
• Eventuele extra onderdelen moeten relevant zijn.
• Het rapport moet toepasbaar en uitvoerbaar zijn, waarbij het advies leidt tot concrete acties.
• Het moet eenvoudig en overzichtelijk zijn, zodat het leesbaar is zonder technische kennis en snel antwoord geeft op vragen.
• Er zijn vereiste onderdelen die moeten worden opgenomen op basis van verplichting vanuit het rijk.
• Er is geen vast sjabloon voor het adviesrapport; het is vormvrij.
• Tot slot mag het rapport maximaal 25MB groot zijn.

Nick Puts kan, als projectleider, aangeven wat belangrijk is in de rapportage. Men kan hierover contact met hem opnemen via info@limburgbespaart.nl.
Let op! Doe geen uitingen over samenwerkingsverbanden met Provincie Limburg, zoals bijvoorbeeld het gebruik van het logo. Links naar de regeling zijn uiteraard wel toegestaan.

Vragen en antwoorden

Kan de tuinbouw wel onder de regeling vallen?
Dit valt in principe onder de agrarische sector, maar bij twijfel even contact opnemen.
Is er een specifiek communicatie/informatiepunt bereikbaar voor adviseurs?
Ja, dit komt er via de website. Men kan sowieso mailen naar info@limburgbespaart.nl.
Kan een MKB’er die boven de winkel woont meedoen?
Betreffende het bedrijfsproces wel, maar niet mee voor bedrijfspand zelf (i.v.m. woonactiviteit).
Wanneer kan de MKB’er die bijdrage verwachten?
Binnen 12 weken na de aanvraag (maar de Provincie mag dit verlengen met nog 12 weken in geval van capaciteitsgebrek).
Wat als de ondernemer na de aanvraag direct begint met het inwinnen van advies?
De ondernemer kan direct na indienen van de aanvraag direct advies inwinnen. 12 weken is wel lang, maar dit kan dus wel gewoon.
Moet een informatieplichtig bedrijf alle verplichte maatregelen al ingevoerd hebben of begonnen zijn met die maatregelen?
Ja, als het rijk erachter komt dat het niet zo is dan kan subsidie teruggedraaid worden.
Kan een MKB’er meedoen met meerdere regelingen?
Voor rijksmonumenten is er ook een landelijk ontzorgingsprogramma monumenten met korting op het onderzoek. Kunnen de resterende kosten bijvoorbeeld onder het MKB programma worden ingediend? Dit valt onder subsidie stapelen en ja, dit is mogelijk.
Hebben de andere provincies vergelijkbare regelingen en wat zijn de ervaringen?
Ja, RVO laat provincies wel vrij om zelf invulling hieraan te geven. Dus wel of niet via een aanbesteding, wel of niet met eigen bijdrage en de hoogte van het subsidiebedrag.
Komt er een voorbeeld offerte die de adviseurs kunnen gebruiken?
Het is eigenlijk niet de bedoeling dat dit soort zaken gedeeld worden, maar voor de aanwezigen van de webinar zal er een anoniem voorbeeld beschikbaar worden gesteld.

Meer informatie
Voor meer informatie over de subsidieregeling Limburg Bespaart, kun je de officiële publicatie en nadere subsidieregels raadplegen. Naast deze subsidieregeling is er ook nog een speciale duurzaamheidslening voor ondernemers en een duurzaamheidssubsidie voor maatschappelijk vastgoedeigenaren.

Nadere subsidieregels Ontzorgingsprogramma verduurzaming kleine ondernemingen 2025-2027

Subsidieregeling Ontzorgingsprogramma verduurzaming kleine ondernemingen 2025-2027

MKB duurzaamheidslening

Duurzaamheidssubsidie Maatschappelijk Vastgoed

Disclaimer: Dit artikel is een persoonlijke weergave van het gehouden webinar. Er kunnen geen rechten worden ontleend aan de inhoud van dit artikel. De auteur is niet verantwoordelijk voor eventuele onjuistheden of fouten in de informatie die hierin wordt verstrekt.

Ontdek de interactieve geografische weergaven van energiecoöperaties in Limburg

Een waardevol instrument voor samenwerking en inzicht

REScoop Limburg presenteert met trots een reeks interactieve geografische weergaven die het landschap van energiecoöperaties in Limburg op gedetailleerd niveau in kaart brengen. Deze unieke visualisaties bieden een helder overzicht per gemeente van belangrijke gegevens over de energiecoöperaties. Zo kun je bijvoorbeeld ontdekken welke coöperaties lid zijn van REScoop Limburg, hoeveel leden zij hebben, hun oprichtingsdatum, welke projecten en activiteiten zij uitvoeren, en hun contactgegevens.

Waarom deze weergaven?
De geografische weergaven zijn ontworpen om energiecoöperaties te ondersteunen bij het vergroten van hun zichtbaarheid en het stimuleren van samenwerking. Door inzicht te bieden in wie waar actief is en met welke initiatieven, helpt dit instrument om verbindingen te leggen en gezamenlijke kansen te ontdekken. Of je nu wilt leren van andere coöperaties, je eigen activiteiten wilt uitbreiden, of nieuwe samenwerkingsverbanden wilt aangaan—deze weergaven brengen alles overzichtelijk samen.

Bekijk en gebruik de gegevens
Wij nodigen je van harte uit om de geografische weergaven te bekijken en te gebruiken. Klik op onderstaande links om toegang te krijgen tot de visualisaties:

• Type projecten
• Lid van REScoop Limburg

Iedere weergave biedt je een interactieve ervaring waarmee je eenvoudig kunt navigeren tussen verschillende gemeenten en energiecoöperaties.

Help ons gegevens actueel te houden
Om deze tool zo waardevol mogelijk te maken, vragen we je hulp. Heb je aanvullingen, correcties of updates over je energiecoöperatie? Geef deze door! Door gezamenlijke inspanningen zorgen we ervoor dat de gegevens up-to-date blijven en voor iedereen bruikbaar zijn. Jouw bijdrage helpt niet alleen je eigen coöperatie, maar ook andere organisaties om hun voordeel te doen met actuele informatie.

Een instrument voor verbinding
REScoop Limburg gelooft sterk in de kracht van samenwerking. Met deze geografische weergaven bieden we niet enkel inzicht, maar ook een uitnodiging om elkaar op te zoeken, kennis te delen en samen sterker te staan. Laten we de duurzame toekomst van Limburg samen vormgeven, met deze interactieve tool als een brug naar nieuwe mogelijkheden.

Heb je vragen, opmerkingen, of wil je gegevens doorgeven?
Neem dan contact met ons op via info@rescooplimburg.nl.

Samen bouwen we aan een energie-krachtig Limburg!